Iritzia

‘Deus ex machina’

‘Deus ex machina’

Azken asteotako hedabideetan gaurkotasunaren jakinaren gainean egoteko berrien irakurketaren giza ariketa errutinazkoan, albiste zein baino zein etsigarriagoak bata bestearen atzetik, halako batean, Anari eta Belakoren perlatxo honekin egin nuen topo; kasualitatea (edo ez) nola den, ia une berean ari zen gertatzen Loiukoa, alegia, Global Sumud flotillakoei Ertzaintzak egindako ongietorri beroarena. Deus ex machina? Ez da...

Pisua duten hitzak

Pisua duten hitzak

Azken egunotan, hantabirus hitza agertzen hasi da komunikabideetako titularretan zein lagunarteko elkarrizketetan. Oraingoz, behintzat, ez dirudi gure egunerokoan eragin handirik izango duenik, baina nahikoa da hitza aipatzea gugan zerbait pizteko. Ez da alarma jakin bat sortzen, baizik eta antzeman daitekeen sentsazio bat; pandemiaren osteko oroitzapen bat, memoria kolektiboan oraindik ere gordea duguna. Agian gakoa ez...

Istorio amaigabea

Istorio amaigabea

Euskaraz bizi nahi dut leloa irakurri nuenetik eta, batez ere, bere esanahia ulertu nuenetik sartuta geratu zitzaidan gogoan. Otoitz baten gisa, buruan eta bihotzean daramat gordea. Modu koherentean saiatzen naiz bere esanahiaren araberako euskalduna izaten. Ez da batere erraza, baina ez da ezinezkoa. Ez da. Nafarroan euskaraz bizitzeko guneak egunero elikatu eta berriak sor ditzakegu,...

Lehen urratsa hitzarmenerako

Lehen urratsa hitzarmenerako

Eman dute lehen pausoa: LAB, UGT eta CCOO sindikatuek aurreakordioa sinatu dute zahar etxeetako patronaleko enpresekin —Lares eta Anea—, arlo horretan ari diren langileentzako Nafarroako lehen hitzarmen kolektiboa lortzeko. Helburua da, oro har, zaintza lanetan ari direnen baldintzak hobetzea. ELAk, baina, aurreakordioa ez sinatzea erabaki du, testuak ez duelako jaso soldata KPIaren arabera eguneratzeko klausularik....

Metaforaz gaindi

Metafora, Euskaltzaindiaren Hiztegiaren arabera, hitz baten berezko adiera irudizko esanahi batera igaroaraztea da. Horretarako, esanahien arteko konparazio zuzena ekidite aldera, beharrezkoa da ideien arteko antzekotasunen bat edota lotura intuitiboren bat adieraztea. Dirudien baino errazagoa da metaforak erabiltzea; areago gure egunerokoan, metaforaz inguraturik bizi baikara. Metaforek goitik behera eta kanpotik barrura zeharkatzen gaituzte: horiei esker lortzen dugu...

‘En plan… nerabe!’

‘En plan… nerabe!’

Ostiral arratsaldea da eta bakarrik noa Barañaingo auditoriumerantz. Presaka, nola ez, korrika batean, umea nire lagun batekin utzi berria, hiria abiaduran kotxez gurutzatu berria. Klasiko bat. Alaitz BHIko En plan… nerabe! musikala hastear dago. Aparkatzeko lekurik ez Barañain kotxeztatuan. Urduritasuna handiagotzen. Bira bat, beste bat, Izerditan blai, gorputza ezin likatsuago. Hirugarren kurba eta azkenik, zazt!,...

Ilargiaren alderdi iluna

Ilargiaren alderdi iluna

Artemisa, greziar mitologian, baso eta muinoen, birjintasunaren eta ugalkortasunaren, ehizaren eta animalia basatien jainkosa heleniarra izan zen. Ilargiaren jainkosatzat ere hartzen zen, Apolo jainkoaren arreba, Eguzkiaren jainkoarena, hain zuzen. Artemis II izenarekin bataiatu dute berriki Ilargiaren alde ezkutua ezagutzeko asmoz antolatu izan duten misio espaziala, zeinetan Christina Koch, fisika eta elektrizitatean ingeniaria eta astronauta izan...

Berdinen artean

Berdinen artean

Bada zerbait arraroa zahartzaroa interpretatzeko dugun moduan; adineko pertsonak non kokatzen ditugun, nola tratatzen ditugun eta haiengandik zer espero dugun pentsatzerakoan. Askotan, ia konturatu gabe, atzealdean uzten ditugu eta, gure erritmoarekin bat ez datozenez, beste puntu batean kokatzen ditugu. Hala, pixkanaka, pertsona bera lausotuz doa, adina bihurtzen delarik bere ezaugarri nagusi. Adinkeria ez da beti agerikoa....

Hitza geratzen zait

Hitza geratzen zait

Mirentxu Loiarte iaz hil zen, Iruñean. Irrintzi eta Euskal Emakumeak filmak sortu zituen zinema zuzendaria. Ez dakit zenbat pertsona joan ziren bera agurtzera. Agian, 2025ean Ikuspuntu jaialdian eman zuen hitzaldira joan ziren pertsona apur horiek beraiek? Mirentxu Loiarte ez zen celebrity-a edo influencer-a, ezta politikaria ere. Ez zen telebistan agertzen, ez. Ez zuen Goyarik irabazi, ez....

Isilik egon

Isilik egon

Orain urtebete, galtzerdiak ur hotzez beterik, babaren bat ateratzear, zenbait pausotan elurra bernazakira arte, gorputza izerditurik eta aurpegia eguzkiak zertxobait erreta nuen. Gogoan dut paisaia: elur garbia eta zuria, elurrak bigundutako bihurguneak, estalitako eta dotoretutako maldak, urrezko eguzki-izpi distiratsuak non-nahi, sastrakak haitzen inguruan, bikote bat eskiatzen eta, ikusmena albo batera utzirik, estimulu handirik ez, ez...